Op 28 juli werd in de media aandacht besteed aan de zogenoemde 'Hema-rel'. Het bedrijf stuurde onlangs een brief aan de medewerkers in Noord-Nederland, met regels rondom het ziekteverlof. Onder meer wordt in de brief gesteld dat de leidinggevende bepaalt of de klachten voldoende aanleiding zijn om te verzuimen van het werk. FNV Bondgenoten reageert hierop: de leidinggevende gaat hiermee op de stoel van de bedrijfsarts zitten.
Pieter Rodenburg van de Nederlandse Vereniging voor Arbeids- en Bedrijfsgeneeskunde (NVAB) ziet hierin een voorbeeld van een tendens: de verslechtering van de arbozorg die de laatste jaren zichtbaar is geworden. Er wordt steeds minder geld aan arbozorg besteed, met name door het wegvallen van wettelijke verplichtingen van de werkgever om bij een arbodienst aangesloten te zijn. De NVAB stelt, dat de bedrijfsarts steeds vaker wordt beschouwd als externe professional die wordt aangestuurd door een 'regisseur van of namens het bedrijf'. En dit is geen goede ontwikkeling. De bedrijfsarts mag en kan niet aangestuurd worden door de werkgever, gezien de onafhankelijke en vertrouwenspositie naar beide partijen toe, naar werkgever én werknemer.
Onderzoek Arbo Unie
Uit onze ervaringscijfers als een van de grootste arbodienstverleners, blijkt dat meer dan 60% van de verzuimmeldingen geen duidelijke medische achtergrond heeft. Vanuit dat oogpunt is de leidinggevende primair de aangewezen persoon om snel het eerste gesprek met de medewerker aan te gaan om de daadwerkelijke oorzaak te achterhalen. Pas hierna komt de bedrijfsarts in beeld.
'Ziek zijn' is een feit, maar er is altijd een keus van de werknemer hoe hier mee om te gaan. Vanuit de Wet Verbetering Poortwachter zijn werkgever en werknemer samen verantwoordelijk voor het verzuim. De werkgever dient zich te laten ondersteunen door een arbodienst of bedrijfsarts. In dat perspectief is het aan de werkgever en de werknemer, om meteen het gesprek aan te gaan, om te achterhalen wat er aan de hand is en wat er moet gebeuren om het herstel te bevorderen en het verzuim te bekorten. Zowel de werkgever als de werknemer moeten in deze de bedrijfsarts kunnen raadplegen. Met name het raadplegen door de werknemer van de bedrijfsarts bij de ziekmelding, is de laatste jaren in het gedrang gekomen. Bij (dreigend) langdurig verzuim adviseert de bedrijfsarts door middel van een probleemanalyse wel, of een verzuimende medewerker in staat is om te werken en welke maatregelen gewenst zijn om het herstel te bevorderen en het verzuim te bekorten. De werknemer en werkgever stellen samen in week 8 van het verzuim, mede op basis van het advies van de bedrijfsarts een plan van aanpak op. De Wet Verbetering Poortwachter geeft wat dat betreft duidelijke richtlijnen over de stappen die gezet moeten worden en het proces dat moet leiden tot - indien mogelijk - terugkeer naar het werk. In de eerste weken kunnen werknemer en werkgever dus zelf vanuit hun verantwoordelijkheid de juiste stappen nemen om samen de obstakels tot volledig of gedeeltelijk functioneren weg te nemen. Als dit niet lukt, zal de bedrijfsarts pro-actief een adviserende rol moeten spelen. Tenslotte is de bedrijfsarts is de enige die kan beoordelen of het verzuim een medische oorzaak heeft en leidt tot (tijdelijke) arbeidsongeschiktheid. Dit laatste mag niet ter discussie staan.
